Blog

TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞU

Tssb
Blog / Business / Gym Coaching / Health Coaching / Learning Strategies / Motivation / Online Education / Teaching Methodology

TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞU

Bizi üzen her olay mı travma yaratır?


Son günlerde çok sık rastladığımız konulardan biri olan travma, akut stres bozukluğu ve travma sonrası stres bozukluğu kavramları nelerdir? Bu hafta da bunları konuşmaya ne dersiniz?

Gündemi takip ediyorsak eğer son zamanlarda yaşanan üzücü olaylar(depremler, covid-19 salgını, şiddet olayları, tecavüzler vs.) sonrasında gerek sosyal mecralarda olsun gerek diğer basın mecralarında olsun travma, akut stres bozukluğu, travma sonrası stres bozukluğu gibi ifadelerle sık sık karşılaşmaktayız. Bende bu yazımda kısaca bunlardan bahsetmek istedim. Umarım sizlere faydalı olabilirim.

Hadi şimdi travma nedir, akut stres bozukluğu nedir, travma sonrası stres bozukluğu nedir gelin hep beraber bakalım.

Önce travmanın ne olduğunu konuşalım isterim. Peki, nedir bu travma?
Öncelikle şunu söyleyebiliriz ki travma ikiye ayrılır: fiziksel travma ve ruhsal travma. Ben bu yazımda daha çok travmanın psikolojik boyutundan yani ruhsal travmadan bahsedeceğim.

Şimdi ruhsal travmanın ne olduğunu inceleyelim.
Ruhsal travma, bireyi aşırı korkutan, üzen, bireyde çaresizlik hissi yaratan, çoğu kez olağandışı gerçekleşen ve beklenmeyen olayların sebebiyet verdiği etkilere denir. Bizler hayatımızda bizi üzen, korkutan, kendimizi çıkmazda/çaresiz hissettiğimiz çok sayıda olay yaşarız. Ama bunların hepsi bizde travma yaratır diye bir ifade kullanamayız. Çünkü her üzücü olay travmaya sebebiyet vermeyeceği gibi, her aynı olay da herkeste aynı etkiyi yaratmayabilir yani aynı olay bir kişide travmaya neden olurken diğer bir kişide travmaya neden olmayabilir. Bunun içinde önemli olanın önce olayı iyi kavrayabilmek ve kişide yarattığı etkileri iyi gözlemlemek olduğu bilinmelidir.

Şimdi bakalım hangi olaylar travmaya sebep olabilir?
-Savaşlar
-Doğal afetler(sel, deprem, yangın vb.)
-Patlamalar
-Kazalar
-Tecavüz
-Şiddet olayları
-Kayıplar
-Ölümler
-Ciddi/Ölümcül hastalıklar vb. örnek olarak sayılabilir.

Travmalar fizyolojik hastalıklara sebebiyet verdiği gibi çeşitli psikolojik hastalıklara da sebebiyet vermektedir. Yukarıda da belirttiğim gibi ben bu yazımda ruhsal travmaları ele alıyorum. Ruhsal travmaların sebebiyet verebileceği birçok psikolojik rahatsızlık bulunmaktadır. Ben bunlardan en sık rastladığımız iki ana rahatsızlıktan bahsedeceğim sizlere.
1)Akut stres bozukluğu
2) Travma sonrası stres bozukluğu

Travmadan sonra bireylerde çeşitli semptomlar(belirtiler) görülebilir. Bu semptomlar olaydan hemen sonra da görülebilir, 6 ay geçtikten sonra da görülebilir. Olay gerçekleştikten hemen 1 ay içinde görülüyorsa bu semptomlar ve o 1 ayın içinde ortadan kayboluyorsa buna akut stres bozukluğu denir. Fakat bu semptomlar 1 aydan daha uzun süre devam ediyorsa buna travma sonrası stres bozukluğu denir.

Gelin şimdi hep beraber neymiş bu semptomlar(akut stres bozukluğu/travma sonrası stres bozukluğu belirtileri) ona bakalım.
-Bireyde travma yaratan olayların tekrar tekrar hatırlanması, olayla ilgili görüntü, ses vs. zihninde tekrar yaşanması
-Dış dünyaya olan ilgide azalma
-Odaklanma problemlerinin yaşanması
-Sürekli bir şeylerden korkma, irkilme hali
-Öfke problemlerinin yaşanması
-Travma yaratan olayla ilgili önemli detayların hafızadan silinmesi
-Olayı hatırlatan durumlardan, olaylardan, nesnelerden, ortamlardan, kişilerden uzak durma(kaçınma davranışı)
-Olayla ilgili kabuslar görme
-Uyku problemlerinin yaşanması
-Aşırı uyarılma hali
Kişide bu semptomlar, yaşadığı travma sonrası gözlemleniyorsa biz burada akut stres bozukluğu veya travma sonrası stres bozukluğunu düşünmeliyiz.

Son olarak tedavi sürecinden biraz bahsetmek isterim.
TSSB(travma sonrası stres bozukluğu) kişinin aile hayatını, iş hayatını, okul hayatını vs. fazlasıyla olumsuz etkileyen bir bozukluktur. Öncelikle bilmeliyiz ki TSSB’nin tedavisi vardır. Çoğu kişi tedavisinin olduğunu bilmediğinden veya o sarsıcı, üzücü olayları hatırlamak istemediğinden ne yazık ki tedavi almak istemeyebiliyor bu da çok daha kötü sonuçlar doğurabiliyor. Burada bilinçli olmak ve çevremizdeki kişileri bilgilendirmek oldukça önem taşımakta. TSSB’nin tedavisinde hem psikoterapiden hem de ilaç tedavisinden başarılı sonuçlar elde edildiği bilinmelidir. Siz ne kadar iyi ve doğru bilirseniz gerek kendinize gerek çevrenizdekilere faydanız o kadar çok olacaktır.

Bu bilgiler doğrultusunda kendinizde veya çevrenizdekilerde yaşanmış travma yaratan olay varsa veya olay sonrası bu semptomları görüyorsanız uzman desteği almanızı tavsiye ederim.

UZMAN KLİNİK PSİKOLOG BERNA BARIŞ

Konu önerileriniz için; bilgi ve/veya randevu almak için iletişim adreslerim aşağıdadır:
Tel: 0507 863 73 34
Mail: [email protected]
İnstagram: psikologbernabaris

Leave your thought here

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir